Specialisaties
Om mens en dier in bijzondere situaties te kunnen redden en veilig te kunnen stellen, zijn soms bijzondere teams nodig. Zo vragen incidenten in en op het water soms de expertise van een duikteam of het Maritime Incident Response Group (MIRG). Bij incidenten op grote hoogte, diepte of moeilijk bereikbare plaatsen kan men rekenen op de inzet van het Rope Rescue Team (RRT). En de gevaarlijke stoffen eenheid en verkenningseenheden komen in actie bij incidenten met gevaarlijke stoffen. Al deze teams binnen Brandweer Zeeland bestaan uit vrijwilligers die speciaal zijn opgeleid en getraind om specialistische hulp te bieden in crisissituaties. Daarnaast heeft Brandweer Zeeland de beschikking over een bijzonder blussysteem: Cobra, dat in staat is vrijwel alle constructiematerialen te doorboren.
Duikteam
Brandweer Zeeland heeft een duikteam dat bestaat uit vier ploegen: Goes, Tholen, Middelburg en Terneuzen. Deze duikteams worden ingezet bij incidenten op of rond het water en waar de duikinzet niet dieper gaat dan 15 meter. Denk bijvoorbeeld aan het zoeken van vermiste sportduikers, het redden van drenkelingen en onder strikte voorwaarden het verlenen van assistentie bij zinkende vaartuigen of bij het bergen daarvan. Bij sterke stroming kan duiken extra gevaarlijk zijn. Daarom geldt voor duiken bij een stroomsnelheid van meer dan 0,5 meter per seconde een meldingsplicht bij de Inspectie Sociale Zaken en Werkgelegenheid. De duikploegleider zal dan op basis van meerdere factoren bepalen of duiken verantwoord is.
Opleiding brandweerduiker
Brandweerduikers zijn vaak ook brandweerman of -vrouw, hoewel dat geen eis is. Om brandweerduiker te worden, volgen de vrijwilligers een tweejarige opleiding. Maar naast een opleiding vereist dit een bepaalde mate van stressbestendigheid. Duikers zijn onder water immers op zichzelf aangewezen. Bovendien is duiken niet zonder gevaar. Duikers kunnen verstrikt raken of duikersziekte oplopen. Daarom staat veiligheid hoog in het vaandel en treden de brandweerduikers in teams op.
Teamwork
Wanneer een duiker het water in gaat blijven de duikploegleider, een veiligheids-/reddingduiker en een assistent op de kant. Ze communiceren voortdurend met elkaar en vormen samen een geoliede machine. De leden van het duikteam leggen elke vier jaar een proeve van bekwaamheid af. Dit is een wettelijke eis om het duikdiploma te verlengen. Met volle bepakking zakken ze in een duiktank af. Op een diepte van negen meter laten ze zien dat ze controle hebben over hun uitrusting, dat ze zelfredzaam zijn en een collega in nood kunnen redden.
Zelf brandweerduiker worden?
Als duiker bij Brandweer Zeeland doe je werk van betekenis: je redt mens en dier op plekken waar niemand anders dit kan. Samen met je team ben je een redder in nood en draag je écht bij aan de veiligheid in jouw buurt. Ervaring bij de brandweer is niet nodig!
Maritime Incident Response Group (MIRG)
Het MIRG is in de jaren 90 ontstaan na diverse incidenten aan boord van ferry’s, waar snelle hulp van de brandweer nodig bleek om een incident niet uit de hand te laten lopen. De focus ligt op het redden en veiligstellen van mensenlevens (passagiers en crew) door te zorgen dat een brand niet verder uitbreid en het schip zo snel mogelijk naar een haven kan om mensen veilig van boord te halen.
Het Maritime Incident Response Group binnen Brandweer Zeeland is een gecertificeerd team binnen de Europese rampenbestrijdingspool. Hiervoor is het nodig dat we regelmatig oefenen binnen dit systeem en ervaring opdoen om zo klaar te zijn voor een echte inzet. Het is ook nodig om de paar jaar te oefenen in Europa om zo gecertificeerd te blijven. Voor verdere achtergrond zie onder meer MIRG – MARITIME INCIDENT RESPONSE GROUP.
Rope Rescue Team (RRT)
Het Rope Rescue Team (RRT) komt in actie bij lastige reddings- of bergingssituaties op hoogte, diepte of moeilijk bereikbare plaatsen zoals hoogspanningsmasten, windturbines, kerktorens, sluizencomplexen, kelders, tanks en silo's op industriële terreinen. Dit team staat haar ‘mannetje’ op plaatsen waar normale toegang niet mogelijk is of die onbereikbaar zijn voor een redvoertuig. Zoals de naam het al zegt, werkt het Rope Rescue Team met allerlei soorten touwsystemen om bij het incident te komen en als het nodig is slachtoffers te vervoeren.
Vier RRT’s in Nederland
Er bestaan vier RRT’s in Nederland, waarvan één team het gebied Zeeland en een deel van Midden- en West-Brabant (tot aan Breda) voor haar rekening neemt. RRT Zeeland heeft Terneuzen als uitvalsbasis en is sinds 2008 operationeel. Dit team bestaat uit twaalf goed opgeleide mensen. Zij hebben een intensieve, internationale opleiding gevolgd bij Rescue 3 (rescue3.com).
RRT-opleiding
The Rope Rescue Technician-opleiding omvat onder andere kennis van wet- en regelgeving, materiaalkennis en touw- en reddingstechnieken zoals; stijgen, dalen, randoverschrijding, touwwisseling en valbeveiliging. Het stelt kleine teams in staat rope-rescue-operaties uit te voeren. Bij een alarm komt het team binnen tien minuten in actie vanuit Terneuzen. De bevelvoerder/Officier van Dienst heeft de eindverantwoording over de inzet van het RRT.
Meer over het Rope Rescue Team Zeeland
Ben je nieuwsgierig naar meer? Kijk dan op deze pagina over het hoogtereddingteam. Zo vind je hier een video over toen Omroep Zeeland bij ze langskwam om he eens zelf te proberen...
Gevaarlijke stoffen eenheden
Bij een incident met gevaarlijke stoffen wordt naast de standaard brandweereenheden, in bijzondere situaties, een Gevaarlijke stoffen eenheid (GSE) ingezet voor het bestrijden van het chemisch incident. Zij kunnen met gaspakken inzetten. Onder gevaarlijke stoffen verstaan we chemische, biologische en radiologische/nucleaire risico's. Een incident met gevaarlijke stoffen kan dus gaan van een incident bij chemische industrie, de kerncentrale, een uitbraak van een gevaarlijk virus tot aan transportongevallen. In deze gevallen kan de inzet van een gaspakkenteam (GSE) nodig zijn omdat de basisuitrusting van een brandweerman onvoldoende bescherming biedt of omdat daar specifieke kennis of vaardigheden voor nodig zijn. Gaspakdragers zijn opgeleid en getraind om volgens bepaalde procedures en met specifiek materiaal in actie te komen.
De Posten Sas van Gent en Middelburg hebben beiden GSE die afzonderlijk of in het geval van een complex incident samen uitrukken. Daarnaast kan er een Basis Ontsmettingseenheid (BOE) worden ingezet ten behoeve van ontsmetting van slachtoffers of eigen personeel.
Verkenningseenheden
Brandweer Zeeland beschikt over elf verkenningseenheden (VEB), voorheen meetploeg genoemd. Zij kunnen metingen verrichten bij incidenten waarbij gevaarlijke stoffen vrijkomen. Ook waarnemingen en monstername hoort tot hun taken. Het kan bijvoorbeeld gaan om een rookwolk bij een grote brand. De VEB brengen met metingen en waarnemingen in kaart, waar de rookwolk op leefniveau komt en geven deze info door aan een Coördinator Verkenningseenheden of Adviseur Gevaarlijke Stoffen. De brandweer bepaalt hoe de wolk zich verplaatst en stemt met de overige hulporganisaties af, welke maatregelen nodig zijn om het gevaar te voorkomen of te beperken. De VEB wordt sinds 1 juli 2023 ook ingezet voor:
-
het schouwen en herkennen bij gebouwschade vanwege een incident zoals een explosie, aardbeving of stormschade.
-
waarnemen bij rampen en crisis. Dit kan gaan van een natuurbrand, hoog water of nutsuitval.
De eenheden bestaan uit manschappen met een aanvullende opleiding tot verkenner.
Cobra
Cobra is een speciaal blussysteem dat de brandweer gebruikt voor het bestrijden van binnenbrand. Het gaat dan om brand in afgesloten ruimtes zoals containers, opslagtanks en leidingen maar ook woonruimtes en bedrijfshallen.
Het blussysteem Cobra is een koude, snijdende hogedrukspuit met daarop een trekker die een ‘gritstraalmiddel’ van ijzeroxide aan het bluswater kan toevoegen. De druk van de gritstraal en het water (320 bar) is zó hoog dat het niet alleen beton en ijzeren platen maar vrijwel alle constructiematerialen kan doorboren. Binnen enkele seconden ontstaat er een klein gaatje (ca. 5 mm) waardoor een (hogedruk)waterstraal kan worden verneveld. De waterdruppels zijn tien keer zo klein verneveld dan normaal. De brand in de achterliggende ruimte wordt op deze manier effectief gekoeld en soms al volledig geblust.
Veilig, effectief en snel
Het voordeel van dit Cobra-systeem is dat je geen deuren van een brandende ruimte hoeft te openen. Hierdoor kan het brandweerpersoneel vanuit een veilige ruimte inzetten. De ruimte waar de brand woedt hoeft dan niet te worden betreden. Omdat ramen en deuren niet geopend hoeven te worden, wordt voorkomen dat extra zuurstof bij de brand komt. Hierdoor is de inzet van de brandweer aanzienlijk sneller, effectiever en vooral veiliger. Zoals bij ieder blusmiddel zijn er ook gevaren bij de inzet van de COBRA. De zeer hoge druk kan risicovol zijn voor de bediener. Er ontstaat stoomvorming en er onderdruk ontstaan in de ruimte waar het middel wordt ingezet. Daarnaast is een reëel gevaar dat de brand opnieuw ontsteekt.
Twee Cobra-units
Er bevindt zich één Cobra-unit in Sluiskil en één in Vlissingen. De unit in Vlissingen is ook beschikbaar voor het inzet met ons MIRG.
